Σεξουαλική ζωή και τρίτη ηλικία
Το σεξ και ο έρωτας δε σταματούν σε μια συγκεκριμένη ηλικία, αλλά επιβάλλεται η γνώση του «ξέρω πόσο χρονών είμαι και απολαμβάνω κάθε φορά την ηλικία που είμαι». Στην ηλικία αυτή, η συντροφικότητα είναι ίσως το σημαντικότερο μέρος της ολοκλήρωσης της ανθρώπινης ζωής. Οι σύντροφοι ικανοποιούν τις ερωτικές τους διαθέσεις σωματικά, αλλά πολύ περισσότερο ψυχικά. Μέσα από τη σχέση τόσων χρόνων δε λαμβάνουμε μόνο σεξουαλική ικανοποίηση, αλλά κυρίως ψυχική επαφή που βασίζεται στην αγάπη, την αλληλοκατανόηση και τη φροντίδα.
Υπάρχει σεξουαλική ζωή μετά τα 65 για έναν άνδρα;
Ο άνδρας μέχρι και τα βαθιά του γεράματα μπορεί να έχει καλή σεξουαλική ζωή. Η σεξουαλική δραστηριότητα ενός άνδρα, ο οποίος ψυχικά επιθυμεί τη σεξουαλική του ζωή, δεν αναστέλλεται και δεν μπορεί να οριοθετηθεί ηλικιακά το τέλος της. Ασφαλώς, ο βιολογικός κύκλος με το πέρασμα των χρόνων εμφανίζει διαφοροποιήσεις ως προς τη συχνότητα και τον αριθμό των σεξουαλικών επαφών. Η αύξηση της ηλικίας συνδέεται με τη μείωση των επιπέδων των ανδρογόνων στο αίμα με ή χωρίς μείωση της ευαισθησίας των γονάδων στην δράση των ανδρογόνων. Η κατάσταση αυτή μπορεί να επηρεάσει την ποιότητα της ζωής του άνδρα, καθώς και να αλλοιώσει την λειτουργία πολλών οργάνων. Στον άνδρα η μείωση των ανδρογόνων στο αίμα αποτελεί μια αργά εξελισσόμενη διαδικασία στα πλαίσια της φυσιολογικής γήρανσης. Η σεξουαλική επιθυμία μπορεί να μειώνεται, ωστόσο η ικανότητα του άνδρα να παράγει σπέρμα διατηρείται μέχρι και τα 90 του χρόνια. Η στύση μετά τα 70-75 χρόνια, είναι πιο περιορισμένη και ο άνδρας χρειάζεται αρκετή διέγερση από την ερωτική του σύντροφο για να πετύχει πλήρη στύση. Επιπλέον, είναι πιθανό να μην επιτυγχάνεται πλήρης στύση, χωρίς όμως αυτό να σημαίνει ότι δεν μπορεί να γίνει διείσδυση του πέους στον κόλπο. Η ανερέθιστη περίοδος μεταξύ οργασμών γίνεται μεγαλύτερη και απαιτούνται περισσότερα ερεθίσματα ούτως ώστε να επιτευχθεί στύση.
Όσον αφορά την εκσπερμάτιση, η δύναμη με την οποία εκτοξεύεται το σπέρμα είναι μειωμένη. Επίσης, συνήθως παρατηρείται αύξηση του χρόνου της εκσπερμάτισης ενός άνδρα, γεγονός που δίνει τη δυνατότητα στους δύο συντρόφους να επιτείνουν την απόλαυση. Ο άνδρας σε αυτή την ηλικία, μπορεί να απολαύσει το σεξ. Καλό, βέβαια, είναι να μην κυνηγάει τις σεξουαλικές επιδόσεις των νεανικών του χρόνων, αλλά να απολαμβάνει τη σεξουαλική ζωή στο βαθμό που του επιτρέπει το σώμα του και που ο ίδιος επιθυμεί. Ακόμα και αν ο άνδρας αντιμετωπίζει οργανικά προβλήματα που αποτελούν αιτίες στυτικής δυσλειτουργίας, όπως π.χ. ο διαβήτης, υπάρχουν θεραπευτικές μέθοδοι που επιλύουν τα προβλήματα αυτά και «δίνουν στον άνδρα το δικαίωμα να συνεχίσει να έχει ενεργό σεξουαλική ζωή».
Η ερωτική ζωή της γυναίκας σταματάει μετά την κλιμακτήριο;
Η περίοδος της κλιμακτηρίου χαρακτηρίζεται από αλλαγές στο ορμονικό σύστημα της γυναίκας (μείωση της παραγωγής ανδρογόνων και οιστρογόνων), οι οποίες την επηρεάζουν ψυχοσυναισθηματικά. Συνεπώς, η κλιμακτήριος επιδρά σημαντικά στην σεξουαλική ζωή, τόσο της γυναίκας των 45-55 χρόνων, όσο και του συντρόφου της. Ένα από τα κύρια γνωρίσματα της περιόδου αυτής είναι η πτώση της ερωτικής επιθυμίας της γυναίκας. Είναι σημαντικό για εκείνη να γνωρίζει ότι η μείωση της ερωτικής διάθεσης είναι μια φυσιολογική κατάσταση που προκαλείται από τις βιολογικές και ορμονικές αλλαγές. Επιπλέον, πολλές γυναίκες αναφέρουν ότι η ερωτική τους διάθεση επανέρχεται με τον καιρό σε ικανοποιητικά επίπεδα. Η μεταβολή αυτή έχει σαν αποτέλεσμα τη μείωση της συχνότητας των επαφών του ζευγαριού κατά την διάρκεια της κλιμακτηρίου. Ο άνδρας, μπροστά σε αυτή την εικόνα μπορεί να βιώσει συναισθήματα αμηχανίας και αγωνίας, καθώς και δεν ξέρει πώς να αντιδράσει τώρα που η σεξουαλική ζωή, που για εκείνον παραμένει σημαντική και αναγκαία, μεταβάλλεται. Επιπλέον, η γυναίκα την περίοδο αυτή, μπορεί να αφοσιώνεται σε άλλα πράγματα, όπως στο ρόλο της μητέρας, στην εργασία, μπορεί να παραμελεί ή να υπερ-φροντίζει την εικόνα της.
Αυτό που ωστόσο είναι ουσιαστικό να γνωρίζουν οι δύο σύντροφοι είναι ότι σε αυτή την δοκιμασία της κοινής τους ζωής οφείλουν να είναι μαζί. Τα χρόνια της κλιμακτηρίου ανοίγουν ένα νέο δρόμο στο γάμο, όπου η συντροφικότητα και η αγάπη έρχονται να συνδεθούν με τη σεξουαλική και ερωτική επαφή του ζευγαριού. Είναι εξάλλου γεγονός, ότι πολλά ζευγάρια στην φάση αυτή αισθάνονται πιο απελευθερωμένα να απολαύσουν την κάθε στιγμή της ερωτικής του ζωής, μακριά από την αγωνία της σεξουαλικής επίδοσης και αφοσιωμένα στην αληθινή απόλαυση της ουσιαστικής συναισθηματικής και ερωτικής επικοινωνίας.
Η εμμηνόπαυση σημαίνει τη σεξουαλική σιγή της γυναίκας;
Η μείωση της παραγωγής των ορμονών που συνοδεύει την εμμηνόπαυση επιφέρει μια σημαντική μείωση της σεξουαλικής της επιθυμίας και σωματικά φαινόμενα, όπως η ξηρότητα του κόλπου και η ατροφία του κολπικού τοιχώματος. Η σεξουαλική ζωή της γυναίκας είναι συχνή και επιθυμητή από την ίδια, είναι όμως γεγονός ότι σταδιακά μεταβάλλεται και εστιάζεται στη συναισθηματική της ανάγκη να ικανοποιεί τον ερωτικό της σύντροφο.
Η γυναίκα όσο μεγαλώνει ηλικιακά μετά την εμμηνόπαυση, δεν αναζητά το σεξ στον ίδιο βαθμό με τον άνδρα και δεν το θεωρεί πρώτο μέλημά της. Η γυναίκα στην εμμηνόπαυση, που πολλές φορές απειλείται από οργανικά νοσήματα (όπως είναι για παράδειγμα η οστεοπόρωση) εξακολουθεί να διεκδικεί την σεξουαλική ζωή, αλλά πλέον το κεντρικό χαρακτηριστικό της συμμετοχής είναι μεν το ενδιαφέρον της ικανοποίησης και της ηδονής, αλλά δεν είναι στο ίδιο επίπεδο σε σχέση με το σύντροφό της. Αισθάνεται όμως την ανάγκη της προσφοράς και της ικανοποίησης του συντρόφου της.
Η κάθε γυναίκα βιώνει με διαφορετικό τρόπο την εμμηνόπαυση και την ολοκλήρωση της αναπαραγωγικής της φάσης. Οι περισσότερες γυναίκες, ωστόσο, στη φάση αυτή παραδέχονται πως βιώνουν συναισθήματα μειονεξίας και θλίψης, που απορρέουν κυρίως από αρνητικές σκέψεις σε σχέση με την σεξουαλικότητα και τη θηλυκότητά τους. Ωστόσο, η γυναίκα μπορεί να αξιοποιήσει θετικά την περίοδο αυτή, επαναπροσδιορίζοντας τις προτεραιότητές της και επανακτώντας την συναισθηματική και σεξουαλική της ευεξία, μέσα από την αξία της ουσιαστικής συναισθηματικής επαφής και επικοινωνίας με τον σύντροφό της.
Σεξουαλική διεκδίκηση και ερωτική ζωή:
- Διεκδίκηση της θεραπευτικής παρέμβασης, οργανικής και ψυχολογικής, στα σεξουαλικά προβλήματα, για καλύτερη ποιότητα σεξουαλικής ζωής
- Διεκδίκηση της σεξουαλικής επαφής και απόλαυσης της ηδονής σε περίπτωση ασθένειας και φαρμακευτικής αγωγής σε συνεργασία με τον θεράποντα ιατρό
- Αναζήτηση νέου συντρόφου μετά τον θάνατο του μόνιμου συντρόφου
- Στήριξη της σεξουαλικής έκφρασης του ανθρώπου στην τρίτη ηλικία, από τα παιδιά του και όχι ενοχοποίηση της ερωτικής του ανάγκης
Κοινωνική συμμετοχή και τρίτη ηλικία:
- Διαπροσωπικές σχέσεις, συντροφιά
- Αναζήτηση ενδιαφερόντων, σπορ
- Συνταξιοδότηση όσο γίνεται πιο αργά
- Κοινωνικά προγράμματα δραστηριοποίησης, επαγγελματικής ενασχόλησης του συνταξιούχου
- Αναγνώριση των ηλικιωμένων από τους νεότερους σαν «ενεργά» κύτταρα ζωής

Αιτίες κατάθλιψης στους ηλικιωμένους:
- 'Aγχος γενικευμένο
- Ανηδονία για ζωή
- Ανασφάλεια οικονομική
- Ανημπόρια, έλλειψη ελπίδας
- Ενοχικές σκέψεις και χαμηλή αυτό-εκτίμηση
- Δυσκολία στη συγκέντρωση
- Διαταραχή της όρεξης
- Διαταραχή του ύπνου
- Ελάττωση της σεξουαλικής διάθεσης
- Αυπνία ή υπνηλία
- Αναξιότητα, φοβία τιμωρίας
- Σωματικά ενοχλήματα
- Απώλεια του ενδιαφέροντος για ζωή
ΘΕΜΑΤΟΛΟΓΙΑ
Σεξ και σεξουαλική συμπεριφορά
Κινητική αναπηρία και σεξουαλικότητα
Σεξουαλική ζωή και τρίτη ηλικία
Αμφιφυλοφιλία ή αμφισεξουαλικότητα;
Σεξουαλικώς Μεταδιδόμενα Νοσήματα - Κονδυλώματα
Επικοινωνία
Ινστιτούτο Ψυχικής
& Σεξουαλικής Υγείας
Δρ. Θάνος Ασκητής
Διεύθυνση:
Κηφισίας 360 &
Θερμοπυλών 2,
Χαλάνδρι, Αθήνα, Τ.Κ. 152 33
Τηλέφωνα:
210 6104 590, 210 6199 361
210 7789 890, 210 7772 100
210 7715 972
Fax:
210 6195 797
E-Mail: institute@askitis.gr
Κύπρος
Θάνος Ασκητής – Ιατρικό Κέντρο Σεξουαλικής Υγείας
Διεύθυνση:
Κυριάκου Μάτση 6,
Άγιος Δομέτιος,
Λευκωσία,
Τ.Κ. 2368
Τηλέφωνα:
00357 22459555-6
00357-97888680
Fax:
00357 22777197
E-Mail: institute11@live.com